HOE BEPAALT U DE MARKTWAARDE VAN EEN KUNSTENAAR?
Wanneer u overweegt een kunstwerk aan te kopen, is het logisch dat u meer wilt weten over de kunstenaar en de plaats die zijn werk op de markt inneemt. De marktwaarde van de kunstenaar is een van de gegevens die daarbij naar voren kunnen komen.
Maar hoe weet u of een kunstenaar een gevestigde marktwaarde heeft? Waar vindt u die informatie en vooral: hoe moet u ze interpreteren?
Het is uiteraard niet nodig om zelf de volledige verkoopgeschiedenis van een kunstenaar te reconstrueren. Gespecialiseerde bronnen maken het mogelijk om een kunstenaar op te zoeken en informatie over zijn markt te verkrijgen. Het is echter belangrijk om te begrijpen wat deze gegevens precies betekenen.
Waar vindt u informatie over de marktwaarde van een kunstenaar?
De eenvoudigste manier is om databanken en publicaties te raadplegen die gespecialiseerd zijn in de kunstmarkt. Door op de naam van de kunstenaar te zoeken, kunt u nagaan of hij erin is opgenomen en de beschikbare informatie raadplegen.
In Frankrijk is Akoun een van deze referenties. Het vermeldt talrijke kunstenaars en publiceert indicaties van hun marktwaarde, die een eerste houvast kunnen bieden.
Voor kunstenaars van wie werken op openbare veilingen zijn aangeboden, bestaan er ook databanken met veilingresultaten. Daarin vindt u daadwerkelijk verkochte werken, met hun beschrijving, de datum van de verkoop en de behaalde prijs.
Marktwaarde en veilingresultaten: wat is het verschil?
Beide gegevens zijn nuttig, maar ze geven niet precies antwoord op dezelfde vraag.
Een veilingresultaat geeft de prijs weer die voor een specifiek werk tijdens een bepaalde verkoop werd behaald. Die prijs hangt af van talrijke factoren: het werk zelf, het formaat, de staat en de herkomst, maar ook van de kopers die die dag aanwezig waren.
De marktwaarde geeft een algemener beeld van het waardeniveau dat aan het werk van een kunstenaar wordt toegeschreven. Afhankelijk van de geraadpleegde bron kunnen de berekeningsmethode en de informatie waarmee rekening wordt gehouden verschillen.
Een bijzonder hoog of juist bijzonder laag veilingresultaat volstaat daarom op zichzelf niet om de marktwaarde van een kunstenaar weer te geven.
Hoe wordt de marktwaarde van een kunstenaar opgebouwd?
De marktwaarde van een kunstenaar wordt geleidelijk opgebouwd op basis van verschillende factoren die verband houden met zijn markt. De gehanteerde prijzen, gerealiseerde verkopen, regelmaat van aankopen en behaalde resultaten wanneer werken op de secundaire markt verschijnen, bieden verschillende referentiepunten.
Ook galeries spelen een rol in deze ontwikkeling. Op de primaire markt — waar een werk voor het eerst wordt verkocht — dragen zij bij aan het bepalen en ontwikkelen van de prijs.
Ook de loopbaan van de kunstenaar speelt een rol: jaren van creatief werk, tentoonstellingen, samenwerkingen met galeries en de continuïteit van het werk helpen om de economische gegevens in hun context te plaatsen.
De marktwaarde van een kunstenaar ontstaat dus niet door één enkele gebeurtenis. Ze krijgt meer betekenis wanneer ze kan steunen op een voldoende lange en gevestigde geschiedenis.
Betekent een gevestigde marktwaarde dat alle werken dezelfde waarde hebben?
Nee. De marktwaarde heeft betrekking op de kunstenaar en biedt een referentiepunt; ze vormt geen prijs die zonder onderscheid op al zijn werken van toepassing is.
Bij een beeldhouwer kunnen de verschillen aanzienlijk zijn. Het formaat, het model, het type oplage en de productiekosten spelen allemaal een rol in de aankoopvoorwaarden van elke sculptuur.
Een marktwaarde betekent dus niet dat een bepaalde sculptuur automatisch een bepaald bedrag ‘waard’ is. De prijs hangt af van de specifieke kenmerken van het betreffende werk.
→ De prijs van een bronzen sculptuur begrijpen
Kan de marktwaarde van een kunstenaar de toekomstige waarde van een werk voorspellen?
Dit is een ander belangrijk onderscheid. De marktwaarde geeft informatie over een bekende situatie op een bepaald moment. Ze garandeert niet dat een werk in waarde zal stijgen.
De markt van een kunstenaar kan in de loop der jaren evolueren naargelang zijn loopbaan, de vraag van verzamelaars, zijn zichtbaarheid en de gerealiseerde transacties. Die ontwikkeling kan gunstig of stabiel zijn, maar ook minder actieve periodes kennen.
De marktwaarde moet daarom worden beschouwd als een referentiepunt en niet als een garantie op toekomstige waardestijging.
Alain Choisnet is opgenomen in Akoun, dat een marktwaarde op zijn naam publiceert.